“Xô nước đá” đang đóng băng cả Facebook, Twitter, khiến Oprah thét lên còn Justin Bieber thì phải tắm lạnh đến hai lần trên YouTube vì “làm trò” trong lần một. Nó giúp cho quỹ từ thiện căn bệnh xơ cứng teo cơ một bên (ALS) tăng gấp đôi lượng tài trợ đã nhận được trong năm 2012. Điều gì khiến cho “xô nước đá” lại lan truyền nhanh chóng đến vậy? Theo Businessweek có 4 nguyên nhân.
 1. Lạ Đó là một yêu tố gây ra phản ứng rất mạnh mẽ, theo các nhà khoa học. “Thật thú vị mà cũng đầy bất ngờ, bạn có cảm xúc gắn chặt với điều đó”, Jonah Berger, Giáo sư marketing của Đại học Pennsylvania, nói. Dù được khởi nguồn với ý nghĩa cao đẹp là quyên góp và kêu gọi thế giới phòng chống căn bệnh ALS, nhưng “Thử thách Xô nước đá” (Ice Bucket Challenge) có thể trở thành trào lưu phần lớn là bởi luật chơi kỳ lạ và mang đúng nghĩa “thử thách”. Người được thách có 2 lựa chọn: một là quyên góp một khoản tiền (phổ biến là 100 USD) vào quỹ hoặc chấp nhận thử thách đổ xô nước đá lên đầu, đóng góp 10 USD và thách đấu 3 người tiếp theo. Nhiều thông tin cho biết tới thời điểm này quỹ đã quyên góp được hơn 40 triệu USD nhờ cơn sốt toàn cầu Dội xô nước đá - Ice Bucket Challenge. Trong một nghiên cứu năm 2011, Berger và các đồng sự đã nhận thấy rằng: Những bài viết trên trang New York Times có yếu tố lạ, chẳng hạn như có con gà chặn giao thông ở New York, nằm trong số những bài báo được truyền nhau qua email nhiều nhất. 2. Mạch đập dồn dập, cảm xúc dâng trào Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng con người có xu hướng rỉ tai, chia sẻ, “tám chuyện” về những nội dung gây sốc, đó là bởi điều đó như một phương cách xả stress tự nhiên của con người. Trong một nghiên cứu, Berger đã cho một nhóm sinh viên chạy tại chỗ trước khi đọc một bài báo trực tuyến một phút. Và thấy rằng: những sinh viên thở hồng hộc có lượng truyền đi thông tin gấp đôi những sinh viên khác. Hay nói cách khác, những xô nước đá đã kích thích nhịp tim, tăng lưu lượng máu khiến con người có xu hướng chia sẻ nhiều hơn để cân bằng lại. Tiếp thị gây sốc rất hay được áp dụng trong quảng cáo vì lan đi rất nhanh, nhưng tiêu cực hay tích cực thì còn tùy vào nội dung quá mức đến đâu. 3. Khoe Mọi người có xu hướng chia sẽ những gì mà họ cho là sẽ làm tôn lên giá trị bản thân và được người khác chú ý. Như dân gian có câu nói: Đẹp đẽ khoe ra, xấu xa thu vào. “Ice Bucket Challenge đã đánh trúng vào tư tưởng cộng đồng, sự đồng lòng với những mảnh đời cũng như đánh vào tâm lý “khoe” trong mỗi người khi tạo cơ hội cho họ thể hiện sự nhân ái của mình một cách công khai. 4. Những người nổi tiếng Ice Bucket Challenge lan truyền nhanh như chớp trên mạng vì có sự xuất hiện của Mark Zuckerberg (CEO Facebook và là người thách Bill Gates), Satya Nadella (CEO Microsoft), Tim Cook (CEO Apple), Sergey Brin và Larry Page (đồng sáng lập Google), Jeff Bezos (CEO Amazon), các cầu thủ bóng đá nổi tiếng như Ronaldo hay tuyển thủ Đức vừa giành chức vô địch thế giới, cả các chính trị gia như cựu tổng thống Mỹ George W.Bush. Không ít người đã tham gia thử thách không chỉ tắm mỗi nước đá. Bill Gates đã đáp trả màn thách thức của Mark Zuckerberg bằng cách vừa giới thiệu máy tính bảng Surface, vừa đích thân thiết kế một cỗ máy hài hước chỉ để… dội nước. Người nổi tiếng luôn tạo ra sức hút đặc biệt, dù cũng không ít chiến dịch bị “rơi tõm” như HTC với “người sắt” Robert Downey, Jr. Khi tweet hay post những sự kiên liên quan đến người nổi tiếng, “hàng triệu ánh mắt sẽ dồn về ‘tác phẩm’ của bạn”, Berger nói. Khi nhân hoạt động từ thiện lên 70.000 lần thông qua sự lan truyền trên internet, Hiệp hội ALS đã nhận được 3 triệu USD tài trợ. Thông qua thách thức xô nước đá, người nổi tiếng và công chúng nói chung có thể vui vẻ và đánh bóng danh tiếng; đồng thời, hàng triệu USD được nâng lên cho một lý do chính đáng. Đó là một chiến thắng cho cả đôi bên. Nhưng có thực sự chỉ như vậy không? Với nhiều người, ý tưởng này cũng rất vớ vẩn. Theo họ, nếu có thời gian dành cho nước đá thì đi ủng hộ luôn cho quỹ còn hơn. Có người đã ăn mừng quỹ đạt mốc thu được 100.000 USD bằng cách nhảy cầu và thật không may đã chết đuối. Có người “trốn” ủng hộ quỹ bằng cách gian lận khi đổ nước vào người, chẳng hạn như ca sĩ nhạc pop Justin Bieber khi người hâm mộ cho rằng đã dùng nước ấm thay vì nước đá rồi diễn như đang run cầm cập. Còn quan chức thành phố California thì thấy thật lãng phí nước và cho phạt bất cứ ai bị phát hiện tham dự thử thách dội nước đá. |
Categories: KH-CN
