|
RÁC TỒN ĐỌNG, NHÀ MÁY ĐÓNG CỬA
Trung tuần tháng 3-2014, chúng tôi tìm đến bãi rác Hòa Phú. Thời điểm mùa khô, mùi hôi thúi bốc lên nồng nặc. Bãi rác Hòa Phú được hình thành từ năm 1997, nằm sát Quốc lộ 1A trở thành nơi tập kết rác thải của tỉnh Vĩnh Long. Một người dân địa phương cho biết, mỗi ngày có hàng trăm xe chở rác đến đổ rồi lại đi. Rác cao như núi nhưng không xử lý đúng quy trình, khiến hàng trăm người dân phải sống chung với ô nhiễm. Theo Công ty Công trình công cộng tỉnh Vĩnh Long, hiện một ngày bãi rác tập kết hơn 100 tấn rác trong toàn tỉnh. Quy trình xử lý khá sơ sài. Công ty Công trình công cộng chỉ chôn rác xuống đất và phun thuốc khử mùi, nên người dân sống trong cảnh ô nhiễm. Ông Trương Minh Động, nhà cách bãi rác khoảng 200m cho biết, lúc chưa có bãi rác, gia đình ông xây dựng 30 phòng trọ cho thuê. Sau đó bãi rác cứ lớn dần lên kèm theo mùi hôi thối nồng nặc khiến nhiều người thuê trọ khăn gói ra đi. Hiện nay, ông Động đã giảm tiền thuê phòng xuống 350 ngàn đồng/tháng, nhưng vẫn ế ẩm. Mấy tháng trước, gia đình ông Đoàn Văn Tỉnh không chịu nỗi mùi thối đã bán rẻ căn nhà tìm nơi khác sinh sống. Ông Võ Văn Hoàng, chủ cơ sở sản xuất cá giống cho biết, từ lâu, gia đình ông có nghề truyền thống bán cá giống. Bãi rác Hòa Phú lớn dần lên, nghề bán cá của ông Hoàng mai một do nguồn nước bị ô nhiễm.
Điều hết sức nghịch lý, núi rác Hòa Phú nằm ngay nhà máy xử lý rác thải, thuộc Công ty cổ phần Đầu tư phát triển Phương Thảo (gọi tắt là Công ty Phương Thảo). Ông Trần Văn Sinh nhớ lại: “Hồi nhà máy hoạt động, tình trạng ô nhiễm đỡ hơn nhiều. Hàng ngày chỉ có mùi khét từ đốt chất thải của công ty thải ra. Theo chúng tôi, công ty chỉ cần xây dựng ống khói sẽ hết mùi hôi ngay”. Được biết cuối năm 2009, Công ty Phương Thảo đầu tư Nhà máy xử lý rác thải tại bãi rác Hòa Phú với diện tích 8ha. Đầu năm 2012, nhà máy chạy thử nghiệm với công suất thiết kế 300 tấn rác/ngày, vốn đầu tư lên đến 238 tỷ đồng. Thiết bị, dây chuyền phân loại rác được nhập từ công nghệ hiện đại của Đức. Thời gian chạy thử nghiệm đã hết, Công ty Phương Thảo và UBND tỉnh Vĩnh Long chưa thống nhất một số quy định nên xảy ra tình trạng nhà máy rác nằm bên núi rác. Đại diện Công ty Phương Thảo cho biết, giá xử lý rác thải từ nhiều năm trước chưa có sự thống nhất.
Tháng 4-2013, UBND tỉnh Vĩnh Long giao cho Công ty Công trình công cộng ký hợp đồng với Công ty Phương Thảo xử lý rác 100 tấn/ngày với mức giá 240.000 đồng/tấn. Tuy nhiên, công ty thực hiện hợp đồng được sáu tháng thì quyết định đóng cửa. Một cán bộ công ty cho biết, lượng rác thải mà tỉnh cung cấp chỉ đạt 1/5 công suất thiết kế của nhà máy. Trong khi đó, đơn giá xử lý rác lại quá thấp không đủ chi phí vận hành máy, tiền khấu hao, tiền lương cho nhân viên và tiền trả lãi cho ngân hàng... Trước khó khăn trên, Công ty Phương Thảo đề nghị, UBND tỉnh Vĩnh Long hợp đồng xử lý rác với các tỉnh lân cận, nhưng không được sự chấp nhận. Điều hết sức phi lý, tỉnh lại viện cớ công nghệ xử lý không đạt, nên không chấp nhận yêu cầu của công ty. Do bị đóng cửa, công ty không thể hợp đồng với nơi nào để xử lý rác.
Thiết bị hiện đại của Công ty Phương Thảo không được sử dụng
MƯỜI NĂM ĐỔ RÁC KÉ
Sau 10 năm đồng ý cho TP.Cần Thơ sử dụng bãi rác Tân Long (thuộc xã Tân Long, huyện Phụng Hiệp, Hậu Giang), chính quyền tỉnh Hậu Giang nhiều lần nhận được sự phản ứng của người dân. Theo báo cáo của cơ quan chức năng, trung bình một ngày bãi rác Tân Long chứa khoảng 600 tấn rác thải của Cần Thơ và Hậu Giang, nên tình trạng ô nhiễm môi trường khu vực trên ngày càng nghiêm trọng. Tỉnh Hậu Giang nhiều lần thông báo với TP.Cần Thơ đóng cửa bãi rác, nhưng nhận được lời hứa chờ tìm nơi khác. Bức xúc trước yêu cầu của người dân, ngày 1-1-2014, Hậu Giang đóng cửa bãi rác Tân Long, kết thúc hành trình 10 năm Cần Thơ đổ rác... ké.
Là thành phố trực thuộc trung ương, nhưng việc tìm nhà đầu tư mời gọi đầu tư lò xử lý rác thải vẫn còn nằm trên giấy. Trước tình thế tiến thoái lưỡng nan, lãnh đạo TP.Cần Thơ quyết định lập bãi rác tạm thuộc phường Phước Thới, quận Ô Môn với diện tích 5.500m2. Nơi đây tập kết rác thải của một số quận như: Ninh Kiều, Cái Răng, Bình Thủy và Ô Môn. Do phải chịu lượng rác quá lớn đến 500 tấn rác thải/ ngày, không qua xử lý nên gây ô nhiễm hết sức trầm trọng. Vì vậy, hàng trăm hộ dân thuộc phường Phước Thới và Thới An, quận Ô Môn kéo nhau chặn đường không cho xe chở rác vào bãi rác tạm.
Trước phản ánh của người dân, chúng tôi tìm đến bãi rác tạm phường Phước Thới. Mới ba tháng chọn làm nơi chứa rác thải, nơi đây trở thành núi rác, mùi hôi thúi bốc lên nồng nặc. Dòng kênh Ngọn Ba Quý (thuộc khu vực Thới Trinh, phường Phước Thới) từ lâu được người dân sử dụng nước sinh hoạt, nay đen ngòm. Bà Bùi Thị Bé chua xót: “Hàng ngày, mấy chục xe rác đem vô đây đổ, không ô nhiễm mới lạ. Người dân suốt ngày chịu mùi hôi thúi”. Một số người quá khích đã ném đá làm bể kính xe rác của Công ty TNHH một thành viên Công trình đô thị Cần Thơ.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, để đối phó với thực trạng ô nhiễm ở phường Phước Thới, UBND TP.Cần Thơ ra giải pháp tình thế giao cho Công ty Mùa Xuân 10ha để xây dựng bãi rác tạm, chủ yếu là đổ rác và khử mùi. Do không xử lý nên nước thải được xả thẳng ra sông gây bức xúc cho người dân. Những lần người dân phản ánh, chính quyền địa phương hứa sẽ khắc phục nhưng chỉ một tuần sau nước thải vẫn đổ ra sông gây ô nhiễm trầm trọng. Một lãnh đạo quận Ô Môn cho biết, địa phương sẽ hỗ trợ kéo nước máy cho gần 130 hộ bị ảnh hưởng. Nhưng đến bao giờ người dân hết cảnh sống trong hôi thúi, thì vị lãnh đạo này cho biết chuyện đó... ngoài khả năng. Bên cạnh giải pháp tình thế, UBND TP.Cần Thơ giao cho Sở Xây dựng đầu tư xây dựng 3 lò đốt rác có công suất 30 tấn/lò/ngày tại bãi rác Thới Lai, để xử lý rác cho toàn thành phố. Dự kiến, nhà máy đốt rác sẽ hoạt động vào tháng 6-2014. Thế nhưng đến nay, dự án vẫn còn nằm trên giấy. Bãi rác phường Phước Thới được quy hoạch 47 ha xây dựng Nhà máy xử lý chất thải rắn, khoảng ba năm nữa mới hoàn thành.
Rõ ràng thực trạng “rác đến chân rồi mới nhảy” ở Cần Thơ đã đẩy người dân vào tình thế hết sức khó khăn.
Được biết, ngày 19-3-2014, Công ty TNHH MTV môi trường Tây Nam đã khởi công nhà máy xử lý chất thải rắn và công nghiệp nguy hại tại P.Phước Thới, Q.Ô Môn, TP.Cần Thơ trên diện tích đất 47ha, công suất 23.667 tấn/năm. Đây là công trình xử lý rác y tế đầu tiên, do một công ty tư nhân đầu tư với số vốn 91 tỷ đồng, công nghệ hiện đại của Đức. Nhà máy xử lý rác thải này sẽ góp phần tiêu hủy số lượng rác sinh hoạt cho Cần Thơ đang là vấn đề nan giải.
|
